Ποιες μέθοδοι αυξάνουν το μέγεθος του πέους

Οι χειρουργικές μέθοδοι για τη μεγέθυνση του ανδρικού μορίου ίσως είναι επικίνδυνες και έχουν «μη αποδεκτά υψηλά ποσοστά επιπλοκών», ενώ πιο αποδοτικές μπορεί να είναι ορισμένες μη χειρουργικές μέθοδοι.

Το συμπέρασμα προέρχεται από μια μετανάλυση – μια μελέτη, δηλαδή, στην οποία αναλύθηκαν συνδυαστικά τα ευρήματα αρκετών παλαιότερων. Στην προκειμένη περίπτωση αναλύθηκαν 10 προγενέστερες μελέτες, οι μισές εκ των οποίων αφορούσαν χειρουργικές μεθόδους που είχαν πραγματοποιηθεί σε 121 άντρες και οι υπόλοιπες μη χειρουργικές μεθόδους που είχαν εφαρμοστεί σε 109 άντρες.

Την ανάλυση, που δημοσιεύεται στην «Διεθνή Βρετανική Επιθεώρηση Ουρολογίας» (BJUI), πραγματοποίησαν οι ουρολόγοι-ανδρολόγοι Μάρκο Ορντέρα και Πάολο Γκοντέρο από το Πανεπιστήμιο του Τουρίνο. Όπως σημειώνουν στο άρθρο τους, το μέγεθος του πέους απασχολεί ιδιαίτερα τους άντρες που προσβάλλονται από το σύνδρομο του μικρού πέους ή απ’ όσους πιστεύουν ότι έχουν μικρό πέος παρ’ ότι οι διαστάσεις του βρίσκονται εντός των φυσιολογικών ορίων.


Τα ευρήματα

Οι χειρουργικές μέθοδοι για την αύξηση του μεγέθους του, λένε οι δύο ερευνητές, μπορεί να είναι επικίνδυνες και έχουν «μη αποδεκτά, υψηλά ποσοστά επιπλοκών». Μεταξύ των μη χειρουργικών μεθόδων, όμως, τουλάχιστον μία φαίνεται πως μπορεί να έχει αποτέλεσμα: η μέθοδος της έλξης, κατά την οποία μία ειδική συσκευή τεντώνει καθημερινά το πέος για αρκετές ώρες και τελικά οδηγεί σε αύξηση του μήκους του.

Η μία από τις μελέτες με την έλξη, κατέδειξε μέση αύξηση κατά 1,8 εκατοστά σε κατάσταση ηρεμίας. Μία άλλη έδειξε μέση αύξηση κατά 2,3 εκατοστά σε κατάσταση ηρεμίας και κατά 1,7 εκατοστά σε κατάσταση στύσης.

Ωστόσο, για να επιτευχθούν αυτά τα αποτελέσματα οι άντρες έπρεπε να ακολουθήσουν για καιρό μια αρκετή επίπονη θεραπεία. Στην πρώτη μελέτη φορούσαν τη συσκευή επί 4 έως 6 ώρες την ημέρα για τέσσερις μήνες, ενώ στη δεύτερη η θεραπεία κράτησε 6 μήνες.

Η χρήση ειδικής αντλίας και δακτυλίου στη βάση του πέους, δεν φάνηκε να αποδίδουν, σύμφωνα με τους ερευνητές, που καταλήγουν στο συμπέρασμα πως η έλξη «φαίνεται πως αντιπροσωπεύει την μοναδική, επιστημονικά τεκμηριωμένη τεχνική επιμήκυνσης του πέους».

Μάλιστα τα αποτελέσματα με αυτήν «δεν φαίνεται να είναι υποδεέστερα από αυτά της χειρουργικής (επιμήκυνσης), γεγονός που καθιστά αυτές τις συσκευές έλξεως ιδεώδη θεραπευτική επιλογή πρώτης γραμμής, για τους ασθενείς που αναζητούν μια μέθοδο επιμήκυνσης του πέους», προσθέτουν. Όποια μέθοδο κι αν εξέτασαν, πάντως, η περίμετρος του πέους παρέμεινε αναλλοίωτη.


Τα φυσιολογικά όρια

Το ερώτημα είναι αν χρειάζονται όντως οι άντρες μεγαλύτερο πέος. Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι περισσότεροι απ’ όσους επιδιώκουν να αυξήσουν το μήκος του, έχουν στην πραγματικότητα πέος μεγέθους εντός των φυσιολογικών ορίων. Όπως εξηγούν, για να πάσχει ένας άντρας από αληθινό σύνδρομο μικρού πέους, πρέπει το μόριό του να έχει μήκος κάτω από 4 εκατοστά σε κατάσταση ηρεμίας και κάτω από 7,5 εκατοστά όταν έχει στύση, αν και υπάρχουν κάποιες αποκλίσεις σε αυτούς τους αριθμούς αναλόγως με το ύψος και το σωματικό βάρος κάθε άνδρα.

Σε μία μελέτη του 2005 με 92 άντρες που ήθελαν να κάνουν θεραπεία επειδή είχαν μικρό πέος, κανένας δεν είχε τόσο μικρό μόριο ώστε να θεωρηθεί πως έπασχε από το σύνδρομο.


Ο ρόλος του στο σεξ

Το όλο πρόβλημα μπορεί να οφείλεται στον μύθο που θέλει το μεγάλο πέος να είναι πιο ικανοποιητικό στο σεξ και τις γυναίκες να ικανοποιούνται μόνο όταν ο σύντροφός τους έχει μεγάλο πέος. Ωστόσο, μελέτη που δημοσιεύθηκε προ καιρού στην «Βρετανική Επιθεώρηση Ουρολογίας» και στην οποία αναλύθηκαν τα ευρήματα 50 προγενέστερων που διεξήχθησαν την τελευταία 60ετία, έδειξε ότι το 85% των γυναικών είναι ικανοποιημένες από το μέγεθος του πέους του συντρόφου τους.

Εντούτοις, μόλις το 55% των ανδρών δήλωσαν ικανοποιημένοι από το μέγεθός τους. Δημοσκόπηση εξάλλου που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «BMC Women’s Health» το 2001, έδειξε πως γι’ αυτές η περίμετρος του πέους είναι πιο σημαντική όταν το θέμα είναι η ικανοποίηση στο σεξ – και δεν υπάρχει θεραπεία που να μπορεί να κάνει κάτι σε αυτόν τον τομέα, σύμφωνα με τους ερευνητές.

Πηγή: blog.gr

Η κ. Κατερίνα Αϋφαντή μιλά περί νανοτεχνολογίας

Κατερίνα Αϋφαντή – Νανοτεχνολογία from D. Kalavros on Vimeo.

Κατερίνα Αϋφαντή: Η νεότερη σε ηλικία ερευνήτρια στον κόσμο, είναι Ελληνίδα!

Μια 24χρονη Ελληνίδα επιστήμονας με παγκόσμιες διακρίσεις

Είναι μόλις 24 ετών και είναι η νεότερη σε ηλικία ερευνήτρια στον κόσμο η οποία πέτυχε στον πρώτο διαγωνισμό επιχορηγήσεων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ερευνας. Μέχρι τα 16 της η Κατερίνα Αϋφαντή έζησε στη Νέα Κρήνη Θεσσαλονίκης και έκτοτε μετακόμισε στις ΗΠΑ για να συνεχίσει τις σπουδές της.

Εγινε δεκτή από το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Μίτσιγκαν των ΗΠΑ σε ηλικία 16 ετών και ολοκλήρωσε τις προπτυχιακές σπουδές της σε τρία έτη. Σήμερα κατάφερε να χρηματοδοτηθεί με επιχορήγηση ύψους 1,13 εκατ. ευρώ για την έρευνα της με θέμα: «Διερευνώντας τη μετάβαση από τη μικροκλίμακα στη νανοκλίμακα: θεωρεία-πείραμα και προσομοιώσεις-εφαρμογές». Η 24χρονη θα συνεχίσει τις σπουδές της στο Εργαστήριο και Τομέα Μηχανικής του Γενικού Τμήματος της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ.

Σκοπός της για τα επόμενα χρόνια είναι να μελετήσει στο ΑΠΘ τη μετάβαση από τη μικροκλίμακα στη νανοκλίμακα, εμπλουτίζοντας με έννοιες από στοχαστική ανάλυση και μοριακή δυναμική το μοντέλο της μηχανικής του συνεχούς με τη θεωρία της για διεπιφάνειες που ανέπτυξε στο Κέιμπριτζ της Αγγλίας και επιβεβαίωσε με νανοδιείσδυση στο Γκρόνινγκεν της Ολλανδίας.

Ενα αστέρι γεννιέται…
Το μεταπτυχιακό της το έκανε με υποτροφία του Εθνικού Ιδρύματος Επιστημών των ΗΠΑ στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ στην Αγγλία και το 2005, σε ηλικία μόλις 21 ετών, είχε ήδη τελειώσει το διδακτορικό της στο Πανεπιστήμιο του Γκρόνινγκεν, στην Ολλανδία, όπου διακρίθηκε ως η νεότερη επιστήμονας που έχει λάβει PhD στη χώρα αυτή.

Εχει ήδη συνεργαστεί και δημοσιεύσει από κοινού με παγκοσμίως γνωστούς επιστήμονες όπως ο καθηγητής John Willis από το Κέιμπριτζ, ο καθηγητής Jeff De Hosson από το Γκρόνινγκεν, ο καθηγητής John Dempsey από τη Νέα Υόρκη, ο καθηγητής Alexey Romanov από την Αγία Πετρούπολη, ο καθηγητής Alfonso Ngan από το Χονγκ Κονγκ, αλλά και με συνεργάτες της στο Μίτσιγκαν και στη Θεσσαλονίκη όπως ο καθηγητής Steve Hackney και ο λέκτορας του ΑΠΘ Αβραάμ Κωνσταντινίδης.

Σύμφωνα με την Εκθεση Αξιολόγησης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ερευνας (European Research Council), που θα επιχορηγήσει την έρευνά της, «είναι προικισμένη με μοναδικά προσωπικά χαρακτηριστικά άξια επισήμανσης που την καθιστούν εξαιρετικά ενεργητική και επινοητική, αισιόδοξη και φιλόδοξη, δηλαδή τα ακριβή γνωρίσματα ενός νέου υποσχόμενου αστεριού.

Με άλλα λόγια, έχει καταδείξει μια μεγάλη δυνατότητα να γίνει επιστήμονας παγκοσμίου διάκρισης».

Στο Εργαστήριο και Τομέα Μηχανικής του Γενικού Τμήματος της Πολυτεχνικής Σχολής του Α.Π.Θ. θα συνεχίσει την έρευνα της για τα επόμενα 5 χρόνια, με επιχορήγηση ύψους 1,13 εκατ. ευρώ, η μόλις 24 ετών Κατερίνα Αϋφαντή. Είναι η νεότερη σε ηλικία ερευνήτρια στον κόσμο η οποία πέτυχε, στον πρώτο διαγωνισμό επιχορηγήσεων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (European Research Council, ERC), να χρηματοδοτηθεί για την έρευνα της με θέμα: «Διερευνώντας τη Μετάβαση από τη Μικροκλίμακα στη Νανοκλίμακα: θεωρεία/πείραμα και προσομοιώσεις/εφαρμογές». Σκοπός της για τα επόμενα χρόνια είναι να μελετήσει στο Α.Π.Θ, τη μετάβαση από τη μικρο-κλίμακα στη νανο-κλίμακα εμπλουτίζοντας με έννοιες από στοχαστική ανάλυση και μοριακή δυναμική το μοντέλο της μηχανικής του συνεχούς με τη θεωρία της για διεπιφάνειες που ανέπτυξε στο Κέιμπριτζ της Αγγλίας και επιβεβαίωσε με Νανοδιείσδυση στο Γκρόνινγκεν της Ολλανδίας.

Ο ύπνος καθαρίζει τα νοητικά "σκουπίδια" της μέρας

Δύο νέες επιστημονικές έρευνες φέρνουν νέα στοιχεία τη χρησιμότητα του ύπνου , καθώς διαπιστώνουν ότι, ενώ τη μέρα ο εγκέφαλος "χτίζει" νέες νευρωνικές συνδέσεις ανάμεσα στα κύτταρά του, με βάση τις εμπειρίες και τα ερεθίσματα που δέχεται, στη διάρκεια του ύπνου που ακολουθεί, οι συνδέσεις αυτές περιορίζονται ξανά, καθώς αρχίζει ένα "ξεκαθάρισμα" στο πλαίσιο της προσπάθειας του εγκεφάλου να μην υπερφορτωθεί με περιττές πληροφορίες.

Η πρώτη μελέτη, με επικεφαλής τον Πολ Σόου της Ιατρικής Σχολής του πανεπιστημίου Ουάσιγκτον στο Σεν Λιούις των ΗΠΑ, δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Science", σύμφωνα με τον Independent. Η έρευνα ενισχύει την άποψη ότι ο ύπνος είναι σημαντικός αφενός για να αφομοιωθούν οι σημαντικές αναμνήσεις της μέρας που προηγήθηκε και αφετέρου για να "σβηστούν" οι περιττές αναμνήσεις που τείνουν να μπλοκάρουν το σύστημα του εγκεφάλου.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, μπορεί πολλοί άνθρωποι να χάνουν τον ύπνο τους ανησυχώντας για διάφορα πράγματα, όπως για το αν θα συνεχίσουν να έχουν τη δουλειά τους και αύριο, όμως το καλύτερο που έχουν να κάνουν για να λειτουργήσουν αποδοτικότερα την επόμενη μέρα, είναι να φροντίσουν να κοιμηθούν καλά γιατί αυτό ωφελεί κατ' εξοχήν τον εγκέφαλο και το νου τους.

Η έρευνα βασίστηκε σε μελέτη μυγών, επειδή οι επιστήμονες θεωρούν ότι αποτελούν κατάλληλο μοντέλο και για τον άνθρωπο, καθώς και αυτές χρειάζονται ύπνο έξι ως οκτώ ωρών τη μέρα, ενώ δείχνουν σωματικά και νοητικά συμπτώματα στέρησης, όταν δεν κοιμούνται αρκετά.

Προηγούμενες έρευνες είχαν δείξει ότι ο ύπνος βελτιώνει τη μάθηση και τη μνήμη στα ζώα. Η νέα έρευνα προχώρησε παραπέρα, δείχνοντας ότι οι νευρωνικές συνδέσεις (συνάψεις) ανάμεσα στα εγκεφαλικά κύτταρα αυξάνουν τη μέρα και μειώνονται μετά από έναν καλό ύπνο. Στο τέλος του ύπνου, διαπιστώθηκε ότι οι ισχυρότερες νέες συνάψεις είχαν συρρικνωθεί, ενώ οι πιο ασθενείς είχαν εξαφανιστεί τελείως.

Το συμπέρασμα, κατά τους ερευνητές, είναι ότι δεν χρειάζεται να θυμόμαστε πολλά από αυτά που μαθαίνουμε τη μέρα, ενώ για να μαθαίνουμε καινούρια πράγματα, πρέπει συνεχώς να καθαρίζουμε τα "σκουπίδια" που γεμίζουν το μυαλό μας, ώστε να κάνουμε χώρο για τις νέες εμπειρίες και γνώσεις.

Μια άλλη σχετική εργασία, από ερευνητές του Τμήματος Ψυχιατρικής του πανεπιστημίου του Ουισκόνσιν των ΗΠΑ, υπό τους Τζούλιο Τονιόνι και Κιάρα Τσιρέλι, δημοσιεύτηκε επίσης στο "Science". Βασίστηκε και αυτή στη μελέτη μυγών (δροσόφιλας) και παρέχει επίσης νέα στοιχεία ότι ο ύπνος βοηθά τον εγκέφαλο να εξοικονομήσει ενέργεια και ζωτικό αποθηκευτικό χώρο για νέες πληροφορίες, "ξεσκαρτάροντας" τις συνάψεις που δημιουργήθηκαν μέσα στη μέρα.

Οι ιταλο-αμερικανοί ερευνητές επισημαίνουν ότι ο ύπνος είναι καθολικό, αυστηρά ρυθμιζόμενο και απαραίτητο για τη νόηση φαινόμενο, που παραμένει μυστήριο. Σύμφωνα πάντως με τις πιο πρόσφατες έρευνες, φαίνεται πως ο ύπνος, η μνήμη και η πλαστικότητα του εγκεφάλου (δηλαδή η καταστροφή και γέννηση νέων νευρωνικών συνδέσεων) συνδέονται στενά μεταξύ τους. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα επίπεδα πρωτεϊνών στα σημαντικά συστατικά των κεντρικών εγκεφαλικών συνάψεων ήσαν υψηλά τη μέρα και χαμηλά μετά τον ύπνο, γεγονός που δείχνει ότι ο ύπνος φέρνει συρρίκνωση των νευρωνικών διασυνδέσεων.

Πηγή: (ΑΠΕ-ΜΠΕ)
Διαβάστε επίσης:
Τι είναι Ο φυσιολογικός Ύπνος και ποιες εγκεφαλικές δομές ρυθμίζουν τον κιρκάδιο ρυθμό του.
Ο Πρακτικός οδηγός του Καλού Ύπνου
Του ψυχίατρου: Θοδωρή Π. Δασκαλόπουλου.
Περισσότερα στη σελίδα του καθηγητή εδώ

Πως αντιλαμβάνονται το ωραίο οι άντρες και οι γυναίκες

Ο τρόπος που αντιλαμβάνονται οι άνδρες κάτι όμορφο διαφέρει σε σχέση με των γυναικών, καθώς όταν το ασθενές φύλο αντικρίζει κάτι γοητευτικό χρησιμοποιείται μεγαλύτερο μέρος του εγκεφάλου σε σύγκριση με τους άνδρες, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύεται στο ΑΠΕ.

Ο Φρανσίσκο Αγιάλα του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας - Ιρβάιν και ο Καμίλο Κόντε από το πανεπιστήμιο των Βαλεαρίδων στην Ισπανία, χρησιμοποιώντας την τεχνική της μαγνητοεγκεφαλογραφίας (που μελετά την ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκεφάλου), μελέτησαν εγκεφάλους εθελοντών, που κοίταζαν διάφορες εικόνες (όμορφους πίνακες, άσχημες πόλεις, τοπία κ.α.) και βρήκαν σαφείς διαφορές μεταξύ των δύο φύλων στις περιοχές ενεργοποίησης του εγκεφάλου στη θέα του ωραίου.

Η περιοχή που ενεργοποιείται περισσότερο στη θέα της ομορφιάς, είναι ο βρεγματικός λοβός, κοντά στην κορυφή του κεφαλιού, ο οποίος εμπλέκεται στην οπτική αντίληψη, τον προσανατολισμό στον χώρο και την επεξεργασία των πληροφοριών. Στους άνδρες η ενεργοποίηση λαμβάνει χώρα βασικά στο δεξί λοβό, ενώ στις γυναίκες και στις πλευρές.

Μια πιθανή εξήγηση είναι ότι οι εγκέφαλοι των ανδρών και των γυναικών επεξεργάζονται με διαφορετικό τρόπο τις πληροφορίες σε σχέση με το χώρο, κάτι που πιθανώς συμβαίνει μόνο στους ανθρώπους. Οι γυναίκες, όταν βλέπουν ένα αντικείμενο, το συνδέουν με τη γλώσσα κυρίως, ενώ οι άνδρες επικεντρώνονται στη σχέση του με το χώρο - αν και αυτό, όπως παραδέχονται οι ερευνητές, δεν εξηγεί ακριβώς γιατί υπάρχει διαφορά ανάμεσα στα δύο φύλα όσον αφορά την εκτίμηση της ομορφιάς και την "επεξεργασία" της από τον εγκέφαλο.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι διαφορές αυτές, όσον αφορά τον τρόπο που ο εγκέφαλος επεξεργάζεται τις πληροφορίες από ένα τοπίο ή μια εικόνα που βλέπει, έχουν σχέση με την ανθρώπινη εξέλιξη και ίσως αποτελούν συνέπεια διαφορετικών εξελικτικών πιέσεων στα δύο φύλα, στις πρωτόγονες κοινωνίες των κυνηγών-συλλεκτών. Οι άνδρες, ως κυνηγοί πρωτίστως, ανέπτυξαν "νοητικούς χάρτες", που δίνουν πληροφορίες για την απόσταση, την κατεύθυνση ενός αντικειμένου κλπ., ενώ οι γυναίκες, ως συλλέκτριες τροφής κυρίως, έμαθαν να προσανατολίζονται μέσα από σημάδια-σύμβολα (μια αρχική "γλώσσα").

Σύμφωνα με την έρευνα, "οι διαφορές ανάμεσα στα διακοσμητικά αντικείμενα που βρέθηκαν σε τοποθεσίες Νεάντερταλ και σύγχρονων ανθρώπων, υποστηρίζουν την άποψη υπέρ ενός μοντέρνου εγκεφάλου που είναι ικανός να εκτιμά την ομορφιά και των χρήσεων της, αλλά με διαφορετικό τρόπο (στα δύο φύλα)".

Προσοχή! Το διαζύγιο βλάπτει το περιβάλλον

Οι αποφάσεις που αφορούν την προσωπική μας ζωή δεν επηρεάζουν μόνο το στενό μας περιβάλλον αλλά και το περιβάλλον του πλανήτη, υποστήριξε Αυστραλός γερουσιαστής, όπως μεταφέρει το BBC.

O Steve Fielding δήλωσε κατά τη διάρκεια ομιλίας του στη Γερουσία, ότι το να παραμένουν τα παντρεμένα ζευγάρια μαζί έχει μεγάλη σημασία για τον πλανήτη, καθώς από το χωρισμό προκύπτουν δύο νέα νοικοκυριά, οι δραστηριότητες των οποίων θα επιβαρύνουν διπλάσια το οικοσύστημα.

Εξήγησε ότι όταν τα ζευγάρια χωρίζουν, οι δύο πρώην σύντροφοι θα χρειαστούν περισσότερα δωμάτια για να κατοικήσουν. Αυτό σημαίνει περισσότερη κατανάλωση ηλεκτρισμού και νερού, πράγμα που με τη σειρά του οδηγεί σε περισσότερη εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα. «Κατανοούμε ότι τα διαζύγια αποτελούν ένα κοινωνικό πρόβλημα, αλλά τώρα διαπιστώνουμε ότι αποτελούν και περιβαλλοντικό» δήλωσε ο ίδιος και πρόσθεσε ότι θα ήταν πολύ καλύτερα για τον πλανήτη, αν τα ζευγάρια έμεναν μαζί.

Σημειώνεται ότι ο Fielding είναι επικεφαλής του ανεξάρτητου κόμματος «Πρώτα η Οικογένεια», μεγάλωσε σε μία οικογένεια με 16 αδέλφια ενώ – σύμφωνα με την ιστοσελίδα του – ο ίδιος παραμένει παντρεμένος εδώ και 22 χρόνια.

Μην ντρέπεστε αν έχετε ταμπού

Ταμπού: μια λέξη που έρχεται από πολύ παλιά… Τι σημαίνει όμως στη σύγχρονη δυτική κοινωνία; Έχει αυτή η «ανοιχτή» κοινωνία ακόμα ταμπού; Και πώς εκδηλώνονται;
Ο όρος ταμπού έχει ρίζα πολυνησιακή και μεγάλη σταδιοδρομία στην κοινωνική επιστήμη γιατί απλώθηκε σε ένα σωρό φαινόμενα, αλλά σήμερα η καθημερινή του πλέον χρήση έχει κάπως διαφοροποιηθεί.

«Στην πρωταρχική σημασία της έννοιας, ως ταμπού αναφέρεται είτε ένας άνθρωπος, είτε ένα ζώο, ένα αντικείμενο, ένα φυτό το οποίο είναι υπενδεδυμένο με μια τεράστια δύναμη που το κάνει να μην μπορεί να έρθει σε επαφή κανείς μαζί του κάτω από κανονικές συνθήκες παρά μόνο με μια τρομερή τιμωρία, εξηγεί ο κ. Νικόλας Χρηστάκης, κοινωνικός ψυχολόγος, καθηγητής στο Πάντειο Παν/μιο.

Η δύναμη αυτή ανήκε κυρίως σε αρχηγούς, ηγέτες, μάγους της φυλής, ανθρώπους έξω από το συνηθισμένο, με τους οποίους ο απλός άνθρωπος έχει μια τέτοια διαφορά δυναμικού μαζί του ώστε αν τους άγγιζε, «καιγόταν». Το ταμπού εξέφραζε αυτή τη δύναμη η οποία υπάρχει σε υπερβατικά πράγματα που σχετίζονται με τους δαίμονες, τις ανώτερες δυνάμεις, με μυστήρια της ζωής, το κυριότερο από τα οποία είναι βέβαια ο θάνατος. Αυτές τις δυνάμεις ο άνθρωπος ανέκαθεν ήθελε να προσεγγίσει για να τις χρησιμοποιήσει προς όφελος του, κινδυνεύει όμως πάντα, αν τις χρησιμοποιήσει λανθασμένα, να γυρίσουν πίσω και να τον καταστρέψουν. Κι εδώ παρεμβαίνει το τελετουργικό, οι «οδηγίες χρήσεων» των ιερών δυνάμεων, τα ταμπού.»

Ο Φρόιντ και οι ανθρωπολόγοι

Ο Φρόιντ αναφέρει από τις πρώτες κιόλας σελίδες του βιβλίου του «Τοτέμ και ταμπού» ότι κάτι τέτοιο στην εποχή μας δεν συμβαίνει. Από πιο σύγχρονους ανθρωπολόγους το ταμπού προσεγγίζεται ως κάτι πολύ πιο αρχαϊκό, με την έννοια του ιερού και του κοσμικού. Η σημερινή χρήση του όρου όμως έχει υποστεί ουσιαστικές αλλαγές νοήματος.

«Στη σημερινή καθημερινή γλώσσα ταμπού είναι κάτι το οποίο δεν τολμάμε να αγγίξουμε αλλά έχει πάρει χαρακτήρα αρκετά πιο κοσμικό, λέει ο κ. Χρηστάκης. Κάτι το οποίο δεν τολμάμε να αγγίξουμε γιατί έχει μια δική του ύπαρξη που πρέπει να παραμείνει σε κάποιο βαθμό μυστική. Στις μέρες μας κυρίως λέμε ότι ένα θέμα είναι ταμπού, ό,τι δεν συζητάμε ανοιχτά είναι ταμπού. Έχει όμως κρατήσει από την αρχική έννοια το ότι είναι κάτι στο οποίο δεν πρέπει να αναφερόμαστε επιπόλαια και σίγουρα κάτι που έχει ιδιαίτερη σημασία. Έχει μια δύναμη άρα που το κάνει επικίνδυνο.

Το ενδιαφέρον είναι ότι σε τέτοιου τύπου μετάδοση δυνάμεων μέσα στο πρωτόγονο πνεύμα, το οποίο τονίζω ότι υπάρχει σε όλους μας,- ελλοχεύει από κάτω συνέχεια, δεν μας εγκαταλείπει ποτέ!- ακόμα και η απλή αναφορά στο θέμα ταμπού, ακόμα και η λέξη μπορεί να σε προσβάλλει. Να έχει επίπτωση πάνω σου. Οι λέξεις είναι ίσως και οι ισχυρότερες δυνάμεις. Γιατί μια δύναμη δεν μπορεί να σε χτυπήσει αν δεν υπάρχει. Ενώ μπορώ να σου πω μια λέξη και να θεωρηθώ ή βλάσφημος ή να σε κάνω λιώμα!»

Γιατί επινοήσαμε τα ταμπού;

«Γιατί οι μεταβάσεις σε χώρους δύναμης, απόκρυφους, μυστικούς πρέπει πάντοτε να ρυθμίζονται μέσα από νοητικούς και συμβολικούς κανόνες, υπογραμμίζει ο κ. Χρηστάκης. Η αξία ενός πράγματος έγκειται στην απόσταση που έχουμε με αυτό η οποία πρέπει να είναι απόλυτα οριοθετημένη. Τίθεται λοιπόν το θέμα των προϋποθέσεων κάτω από τις οποίες θα ελεγχθούν αυτές οι δυνάμεις που ο άνθρωπος θεωρεί σημαντικές, είτε είναι οι θεοί και οι δαίμονες, είτε οι δυνάμεις της ίδιας της ψυχής τις οποίες δεν γνωρίζουμε, είτε είναι οι δυνάμεις της φύσης που σήμερα χειριζόμαστε τόσο επιπόλαια μέσα από την τεχνολογία.»

Σήμερα όμως το ταμπού το αντιλαμβανόμαστε ως κάτι που του αποδίδουμε δύναμη περισσότερη από αυτή που μπορούμε να διαχειριστούμε και άπτεται πια σε θέματα σχεδόν της καθημερινότητας, των σχέσεων κλπ…

Χθες και σήμερα

«Σίγουρα οι θεοί και οι δαίμονες δεν είναι ορατοί πια, λέει ο κ. Χρηστάκης. Οι δυνάμεις όμως που μπορεί να απελευθερώσει η φύση για παράδειγμα, είναι υπαρκτές και βλέπουμε τα αποτελέσματά τους, έστω και αν οι περισσότεροι δεν ξέρουμε να τις διαχειριστούμε και να καταλάβουμε τους μηχανισμούς τους. Έχουμε εμπιστοσύνη όμως ότι οι πυρηνικοί επιστήμονες με τη σχάση θα πετύχουν κάτι πολύ θετικό για μας. Απ’ την άλλη φοβόμαστε ότι αυτό μπορεί να πάρει εντελώς αρνητική μορφή!

Η ιδέα εδώ είναι ότι αυτές οι δυνάμεις επενδύονται από εμάς με ένα έντονο συναισθηματικό φορτίο. Προφανώς ορίζεται ως ταμπού η πυρηνική, η ατομική ενέργεια. Και πάντοτε το φαντασιακό της ατομικής ενέργειας έχει πολύ απόκρυφα στοιχεία που έχουν να κάνουν με τη διαχείριση των φυσικών δυνάμεων καθώς και αλχημιστικά στοιχεία, γιατί υπακούει σε μια προβληματική μαγικό-επιστημονικού τύπου. Η προβληματική αυτή παραπέμπει στο γεγονός ότι εδώ έχουμε μια μετατροπή των φυσικών δυνάμεων η οποία έχει έντονο χαρακτήρα, μπορούμε να φτιάξουμε ένα μεγάλο έργο πολύ καλύτερο και ενδεχομένως να ελέγξουμε τις δυνάμεις της φύσης που είναι η απόλυτη ενέργεια, η αθανασία, το ταξίδι στα άστρα κλπ.. Πως αποτυπώνεται αυτό στο τελετουργικό που χρειάζεται το ταμπού; Δείτε στον κινηματογράφο: άνθρωποι με στολές, το άδυτο του πυρηνικού αντιδραστήρα, όπου πρέπει να μπεις με χίλιες προφυλάξεις όπως όταν μπαίνεις σε ιερό ναό, ντυμένος με περίεργα ρούχα, να καθαρθείς μετά…! Οι μοντέρνες μαγικές τελετές μας είναι πολύ πιο πλούσιες απ’ ότι φανταζόμαστε.»

Σεξ και ψυχανάλυση

Δεν είναι κάτι πρωτότυπο στην κοινωνική επιστήμη μια λέξη με βαρύνουσα σημασία να χάνει σταδιακά τον πρωταρχικό νόημα της και να μεταβάλλεται ως ορισμός.

«Πολλές λέξεις απομακρύνονται από την αρχική τους έννοια και σημαίνουν ό,τι θέλουν, παρατηρεί ο κ. Χρηστάκης. Το σεξ ήταν ταμπού για πολλές δεκαετίες στην σύγχρονη εποχή. Κι είναι πολύ εντυπωσιακή η ψυχοκρατική και η σεξοκρατική αντιστροφή που έγινε σε αυτό το επίπεδο. Τώρα όλα φαίνονται ανοιχτά, με όλες τις θεραπείες, με το σεξ ως ένα είδος τεχνολογίας του σώματος, με την εμφάνιση του βιάγκρα… Πριν από λίγα χρόνια και η ψυχοθεραπεία ήταν θέμα ταμπού αλλά κι αυτό έχει αλλάξει. Δεν είναι όμως απλώς ζήτημα απελευθέρωσης. Δεν νομίζω ότι το ταμπού δεν έχει να κάνει με την ελευθερία.»

Σε προσωπικό επίπεδο

Στις μέρες μας θα μπορούσαμε να ορίσουμε ως ταμπού κάτι το οποίο μια κοινωνία έχει αποφασίσει ότι δεν πρέπει να ψάξει σε βάθος γιατί την καίει την ίδια. Επίσης το ταμπού έχει ευρεία χρήση και σε προσωπικό πλέον επίπεδο, καθένας μας μπορεί να έχει τα δικά του ταμπού!

«Καταρχάς έχουμε τα οικογενειακά μας μυστικά τα οποία με κάποια έννοια προσεγγίζουν τον ορισμό του ταμπού, τονίζει ο κ. Χρηστάκης. Είναι θέματα που καίνε πολύ, παραπέμπουν σε δύσκολα πράγματα στην προσωπική και οικογενειακή μας ιστορία και είναι καλύτερα να υπάρχει σιωπή γύρω από αυτά. Κάτι που αποδεικνύεται ως μη θετικό για τους συμμετέχοντες. Σίγουρα με τη διευρυμένη έννοια του ταμπού, οι δικές μας πολυπολιτισμικές και ανοιχτές κοινωνίες, όπου ο καθένας πηδάει από τον ένα τομέα στον άλλο και από το ένα σύστημα προτύπων και αναφορών στο άλλο, θα μπορούσαν να ισχυριστούν ότι πια μπορούμε να μιλάμε για τα πάντα. Δεν μιλάμε όμως σε βάθος για τα πάντα, κάποιες δυναμικές ξανακρύβονται ή γίνονται πάλι μια περιοχή μυστική. Η ψυχανάλυση έχει δείξει ότι είναι ίδιον του ανθρώπινου μυαλού να απωθεί κάπου σκοτεινά θέματα που δεν μπορεί να διαχειριστεί, με το πρόσχημα της μη διασάλευσης της κοινωνικής και ηθικής τάξης.»

Σύγχρονες συνέπειες…

Στην πρώτη βασική έννοια τα ταμπού είχαν πολύ μεγάλο νόημα. Η χρησιμότητά τους ήταν η διαχείριση δυνάμεων υπερβατικών που θεωρούνται πως κυβερνούν το σύμπαν και τα πεπρωμένα.

«Με τη σύγχρονη χρήση, προχωρώντας οι κοινωνίες τείνουν να αποδομήσουν τα ταμπού και τα αντικαθιστούν με άλλα, που εξυπηρετούν το σκοπό τους: να υπάρχει ένα ντουλάπι που κλείνονται όσα μας ενοχλούν, συμπεραίνει ο κ. Χρηστάκης.

Άρα το ταμπού ως έννοια έχει απολέσει τον πρωταρχικό του τελετουργικό χαρακτήρα. Αν και το αποτέλεσμα είναι το ίδιο, κάτι που δεν αγγίζουμε γιατί μπορεί να μας κάψει, η σημερινή χρήση είναι πιο κοντά στην παθολογία

Το ταμπού στη σύγχρονη κοινωνία μπορεί και να λειτουργεί ενάντιά της σε αντίθεση με τις πρωτόγονες κοινωνίες όπου εξέφραζε μια ψυχική δυναμική που αποσκοπούσε στην τάξη των πραγμάτων. Αντίθετα σήμερα, όταν λέμε ταμπού εννοούμε κάτι για το οποίο δεν θέλουμε να μιλήσουμε. Δεν έχει απαραίτητα το χαρακτήρα του ιερού που δεν πρέπει να αγγίξουμε. Αντίθετα μπορεί να είναι ένα ζήτημα που δεν αντέχουμε ή δεν μπορούμε να λύσουμε. Η λύση όμως υπάρχει. Και το να μην αναφερόμαστε σ’ αυτό του δίνει μια διάσταση που γίνεται σιγά-σιγά τρομακτική και δεν την αντέχουμε ούτε εμείς οι ίδιοι...»


Για του λόγω το αληθές…
….ρωτήσαμε νέους ανθρώπους, ηλικίας 25 με 35 ετών, να μας πουν τι θεωρούν ταμπού στην εποχή μας. Οι απαντήσεις τους αποδεικνύουν τους προβληματισμούς της κουβέντας μας για τη χρήση του όρου στη σύγχρονη εποχή, τα πλαίσια του νοήματός του αλλά, ταυτόχρονα και τη βαρύτητα που κουβαλάει από τις πρωτόγονες ρίζες μας!


Σοφία Γκουμάτση, ψυχολόγος
«Ένα από τα σημαντικότερα ταμπού στις μέρες μας, ίσως το θεμελιωδέστερο και μακροβιότερο, είναι αυτό της αιμομιξίας. Η έννοια της αποφυγής της αιμομιξίας συνίσταται στη βασική αρχή της απαγόρευσης των σεξουαλικών σχέσεων μεταξύ των γονέων και παιδιών και μεταξύ αδερφών. Ταμπού συνυφασμένο με την κοινωνική και οικογενειακή οργάνωση, παραμένει ισχυρό μέχρι τις μέρες μας, επιφέροντας βαρύτατη ηθική απαξία και στιγματισμό όλων των μελών της οικογένειας.

Η ασθένεια είναι επίσης ένα ταμπού «σε μια εποχή που ο θάνατος είναι υπό διωγμόν», όπως λέει ο Φιλίπ Αριές. Αποφεύγουμε ακόμη και να ονομάσουμε ασθένειες όπως ο καρκίνος, λέμε «το κακό» ή η «κακιά αρρώστια»,ή στην καλύτερη περίπτωση προφέρουμε το όνομά τους χαμηλόφωνα. Τα άτομα που νοσούν ξαφνικά αποπροσωποποιούνται, χάνουν τα κοινωνικά και ατομικά τους χαρακτηριστικά, γίνονται απλώς οι φορείς της ασθένειας.»


Ζωζέτα Μηλιοπούλου, σύμβουλος επικοινωνίας
«Κατά την άποψή μου, ταμπού είναι καθετί που θέλουμε να πούμε ή να κάνουμε αλλά αποφεύγουμε επειδή πιστεύουμε ότι το περιβάλλον μας δεν θα το αποδεχθεί. Υπό αυτή την έννοια, ίσως σήμερα να υπάρχουν και περισσότερα ταμπού σε σχέση με παλιότερα. Αυτό που θεωρώ ότι αλλάζει στην εποχή μας είναι ότι δεν υπάρχει καθολική αποδοχή πάνω στο τι πρέπει ή δεν πρέπει να θέλει κανείς, εξαιρουμένων των ποινικών αδικημάτων. Δεν υπάρχουν θεσμοί (όπως π.χ. η θρησκεία) με γενικευμένη επιρροή, οι οποίοι μπορούν να επιβάλουν το κατ' αυτούς 'πρέπον'. Καθένας κρίνει κατά περίσταση, με βάση το δικό του περιβάλλον, το οποίο ενδεχομένως να επιβάλλει πληθώρα δεσμεύσεων αλλά και το οποίο μπορείς κανείς να αλλάξει πιο εύκολα σε σχέση με παλιότερα, κάνοντας μια καινούρια αρχή, πιο συμβατή με τις επιθυμίες του.»


Γιάννης Στέφος, οικονομολόγος
«Είναι αλήθεια ότι στις μέρες μας είναι δύσκολο κανείς να διακρίνει την ύπαρξη ταμπού - τουλάχιστον με την παραδοσιακή έννοια του όρου - στην κατ’ επίφαση απελευθερωμένη ελληνική κοινωνία. Αν όμως θελήσει να είναι παρατηρητικός και αντικειμενικός, δεν μπορεί παρά να σοκαριστεί από τον γιγαντωμένο εγωισμό των ανθρώπων και ειδικότερα των νέων, συμπεριφορά, η οποία υπονομεύει τις διαπροσωπικές σχέσεις και πολύ περισσότερο αυτές σε επίπεδο ερωτικών συντρόφων. Δύο απτά παραδείγματα: ο μεγάλος αριθμός διαζυγίων σε σχέση με το παρελθόν, καθώς και οι λιγοστές μαρτυρίες ανθρώπων-θυμάτων ερωτικού πόνου για το τέλος μιας σχέσης, γεγονός φυσιολογικό αν αναλογιστεί κανείς ότι μια τυπική ερωτική σχέση του σήμερα δεν έχει ως επίκεντρο το «εμείς» αλλά το «εγώ».


Εύα Σιμάτου, ηθοποιός
Μια προσωπικότητα της εποχής μας «πρέπει» να τα τολμάει όλα και να τα γνωρίζει όλα χωρίς φραγμούς. Μέσα απ’ τη μελέτη του προκλητικού και βίαιου έργου του Σαίξπηρ «Τίτος Ανδρόνικος» που θα ανεβάσουμε στο Θέατρο Τέχνης, ανακαλύπτω όρια που αν παραβιαστούν, προκαλούν και σοκάρουν και παραμένουν κοινά από το 1593 έως και σήμερα . Η ακραία ανθρώπινη συμπεριφορά, η βία –σωματική και ψυχολογική, η στρεβλή χρήση του ανθρώπινου σώματος, είναι ταμπού.


Γιάννης Βλαζάκης, θεατρολόγος
Είναι δύσκολο να μιλήσουμε για ταμπού στη σημερινή εποχή καθώς βλέπουμε τα διάφορα παγκόσμια γεγονότα και τις εξελίξεις να καταρρίπτουν ολοένα και πιο συχνά αυτά που για κάποιους νοούνται ως ταμπού. Τείνω να πιστεύω πως για τον σύγχρονο άνθρωπο η έννοια του «ταμπού» γίνεται ολοένα και πιο προσωπική υπόθεση με περίπλοκες διακλαδώσεις… Αν με ρωτούσατε προσωπικά θα σας έλεγα ότι θεωρώ ταμπού την άσκηση βίας σε οποιαδήποτε έκφανση της, που έχει σκοπό την απόλαυση.

Πηγή: Περιοδικό ΑΡΜΟΝΙΑ

Ταμπού.. είναι ψυχική ασθένεια;

Φαίνεται πως είναι πιο εύκολο να παραδεχτεί κάποιος πως είναι ομοφυλόφιλος ή αλκοολικός παρά πως πάσχει από κάποια ψυχική ασθένεια, σύμφωνα με έρευνα Βρετανών επιστημόνων που αναδημοσιεύεται στην εφημερίδα Ελεύθερος Τύπος.

Αυτός ο δισταγμός συνδέεται άμεσα με τις διακρίσεις που παρατηρούνται με θύματα τα άτομα που πάσχουν από κάποια ψυχική ασθένεια.

Τρεις στους τέσσερις ερωτηθέντες της έρευνας απάντησαν πως κάποιος που πάσχει από μία ψυχική νόσο επηρεάζεται αρνητικά στη δουλειά του και δεν μπορεί να αναλάβει ευθύνες στο χώρο εργασίας του. «Αυτό δεν είναι έκπληξη καθώς σε ξεχωριστή έρευνα βρέθηκε πως λιγότεροι από το 40% των εργοδοτών είναι αρνητικοί στην πρόσληψη ατόμων με κάποια ψυχική ασθένεια», σχολίασαν οι ερευνητές.

«Αυτά τα νούμερα δείχνουν μία κοινωνία όπου μία ψυχική ασθένεια αποτρέπει τα άτομα από το να αναλάβουν κάποια δουλειά, να έχουν κοινωνικές συναναστροφές και γενικά να διάγουν μία φυσιολογική ζωή, επειδή είναι στιγματισμένοι».

Οι διακρίσεις όμως δεν περιορίζονται στο χώρο εργασίας. Η έρευνα έδειξε επίσης ότι είναι τέσσερις φορές πιο πιθανό να διακοπεί μια σχέση όταν κάποιος εμφανίσει μία ψυχική ασθένεια, παρά όταν έχει κάποια σωματική αναπηρία. Ειδικά για τους σχιζοφρενείς, το 20% των γυναικών απάντησε πως θα απομακρυνόταν αμέσως από μια σχέση αν ο σύντροφος τους εμφάνιζε αυτή την ασθένεια.

Επιτέλους βρέθηκε το γονίδιο της ευτυχίας!

Βρετανοί ψυχολόγοι ανακάλυψαν πως υπάρχει γονίδιο το οποίο επηρεάζει το πως αντιμετωπίζει κάποιος διάφορα περιστατικά της ζωής του, είτε θετικά είτε αρνητικά, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύει το περιοδικό Vita.

Όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Έσεξ, όσοι φέρουν το συγκεκριμένο γονίδιο τείνουν να δίνουν λιγότερη προσοχή στα αρνητικά γεγονότα που διαδραματίζονται γύρω τους, εστιάζοντας περισσότερο στα θετικά. Αυτή η συμπεριφορά οδηγεί σε μεγαλύτερη κοινωνικότητα και ευεξία.

Σύμφωνα με την επικεφαλής του Τμήματος Ψυχολογίας του πανεπιστημίου δρ. Ιλέιν Φοξ, η ύπαρξη του γονιδίου της ευτυχίας φαίνεται να ενισχύει την ικανότητα όσων τυχερών το έχουν να αντεπεξέρχονται στο καθημερινό στρες.

Οι υπόλοιποι αντίθετα έχουν μια πιο «συννεφιασμένη» άποψη για τη ζωή, ενώ τείνουν να υποφέρουν από ψυχικά και νοητικά προβλήματα, όπως π.χ. κατάθλιψη.

«Είναι η πρώτη φορά που μια γονιδιακή παραλλαγή συνδέεται με την θετική στάση ζωής», αναφέρει η δρ. Φοξ. «Πρόκειται για έναν μηχανισμό-κλειδί, ο οποίος ενισχύει την προσαρμοστικότητα στα καθημερινά άγχη της ζωής».

Ενισχύστε τη μνήμη κάνοντας μουτζούρες!

Είστε από τους ανθρώπους που όταν μιλούν στο τηλέφωνο κάνουν διάφορα σχέδια σε κάποιο σημειωματάριο; Αν ναι τότε πολύ πιθανό να συγκρατείτε στοιχεία από τη συνομιλία σας σε σχέση με αυτούς που δεν μουτζουρώνουν, όπως απέδειξε έρευνα Βρετανών επιστημόνων που αναδημοσιεύεται στο περιοδικό Vita.

Η καθηγήτρια Τζάκι Αντρέιντ από το Πανεπιστήμιο του Πλίμουθ της Βρετανίας, έκανε ένα πρωτότυπο πείραμα στο οποίο συμμετείχαν 40 μέλη της επιτροπής του τμήματος Γνωσιακών Επιστημών και Επιστημών του Εγκεφάλου, που ανήκει στο Συμβούλιο Ιατρικής Έρευνας με έδρα το Κέιμπριτζ.

Οι εθελοντές μοιράστηκαν σε δύο ομάδες: στους μισούς επιτράπηκε να μουτζουρώνουν ενώ στους υπόλοιπους όχι, ενόσω άκουγαν ένα βαρετό τηλεφωνικό μήνυμα διάρκειας 2,5 λεπτών, στο οποίο αναφέρονταν 8 ονόματα καλεσμένων και 8 σημεία συνάντησης.

Η ειδικός διαπίστωσε ότι εκείνοι που σκίτσαραν κατά τη διάρκεια του μηνύματος μπορούσαν να θυμηθούν κατά μέσο όρο 7,5 ονόματα καλεσμένων και σημείων συνάντησης συγκριτικά με τα 5,8 εκείνων που απλά άκουγαν.

«Εάν κάποιος κάνει κάτι βαρετό, όπως π.χ. ακούει μια βαρετή τηλεφωνική συνομιλία μπορεί να αρχίσει να αφαιρείται» μας εξηγεί η καθηγήτρια. Οι μουτζούρες και τα σκίτσα αντιθέτως δεν μας επιτρέπουν να αφαιρεθούμε και δεν επηρεάζουν το βαθμό συγκέντρωσης στην κύρια ασχολία μας.

Από την έρευνα προκύπτει ότι οι φαινομενικά άσκοπες μουτζούρες που κάνουμε καθημερινά «μπορεί να γίνονται ακριβώς επειδή μας βοηθούν να φέρουμε εις πέρας μια βαρετή ασχολία», συμπληρώνει η ειδικός.

Μέλισσες υπό την επήρεια κοκαΐνης

Αμερικανοί εντομολόγοι ανακάλυψαν ότι οι μέλισσες ‘’χορεύουν’’ όταν βρίσκονται υπό την επήρεια κοκαΐνης. Αυτό οδηγεί στο συμπέρασμα ότι πιθανόν να υπάρχει κύκλωμα επιβράβευσης στον εγκέφαλο των εντόμων, όπως υπάρχει και στον άνθρωπο.

Οι μέλισσες αρχίζουν να ‘’χορεύουν’’ ένα ειδικό χορό όταν εντοπίσουν τροφή πλούσια σε νέκταρ, με σκοπό να ειδοποιήσουν τις υπόλοιπες μέλισσες. Μέσω του ‘’χορού’’ και των περίπλοκων κινήσεων τους, εξηγούν στην αποικία που και πόσο μακριά είναι το νέκταρ.Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όταν οι μέλισσες βρίσκονται υπό την επήρεια της κοκαΐνης, αρχίζουν να ‘’χορεύουν’’ ανεξαρτήτως της ποιότητας της τροφής. Πιστεύεται ότι, όπως και στον άνθρωπο, έτσι και στις μέλισσες, η κοκαΐνη δημιουργεί ένα αίσθημα ικανοποίησης ή επιβράβευσης το οποίο καθοδηγεί και τη συμπεριφορά τους.

Η μελέτη του γεγονότος αυτού πιθανόν να βοηθήσει στην κατανόηση της σχέσης του κυκλώματος επιβράβευσης με την κοινωνική συμπεριφορά.